‘Als je niet vrolijk bent, dan moet je dan alsof, dan word je het vanzelf,’ Een tip waar ik niet lang geleden op Twitter bijna over struikelde.
Dansen als een malle
Ik schrok behoorlijk van de tip en wil er graag bij stil staan, omdat ik mezelf – ach en wee – vaak dit advies gaf en me dit niet veel goeds heeft gebracht. ‘Doe alsof je vrolijk bent, go!’ Ik vond het leven op een doordeweekse zaterdag kut met peren en rende naar de eerste de beste vrouw om boven op haar te liggen (wel altijd met instemming van de vrouw, maar toch). Of, picture this: ik stond te dansen als een malle ergens in de stad, terwijl mijn hart huilde. Nog een biertje? Ach, man: nog wel twee. Hé, dit nummer ken ik: I feel so lo, i feel so lo, i feel so lonely, so lonely!!!! En maar dansen. Ik was de jogger in het park waarvan je denkt: voor wat is hij op de vlucht?
In his face
Inmiddels doe ik steeds vaker als somberheid bij de voordeur staat open. Kom verder, wat is er aan de hand? Hallo? Ik zeg toch: wel even de voeten vegen! Ik kijk de somberheid dan is his face, met de waardevolle inzichten van psychologe Ingeborg Bosch, met de door haar ontwikkelde Past Reality Integration. Ingeborg schrijft over de werking van de hersens. Hoe wij allemaal te pijnlijke situaties van vroeger, toen wij overgeleverd waren aan de zorg van anderen, hebben afgeweerd en hoe deze afweer nu in ons volwassen leven destructief is. Dat wij nog vaak door een trucje van de geest, denken dat we totaal afhankelijk zijn van anderen, van aandacht, van complimenten. En ze beschrijft hoe je hier uit kunt bevrijden.
Altijd een keus
Wat ik nu daarom steeds vaker doe is mij afvragen: roept deze situatie afweer op? Vervolgens neem ik de stappen die beschreven worden in de boeken van Ingeborg. Deze stappen zijn voor ons als mensen zo tegennatuurlijk omdat zij juist naar de oude pijn toe gaan en ons brein ons vertelt dat dit nog steeds niet te doen is (zo was het voor ons als kind!). Maar dat is deze wel en sterker: door die pijn te voelen en te weten dat ie oud is (in het hier en nu is er vaak niet zoveel aan de hand, zeker in Nederland heb je altijd een keus, kun je mensen opzoeken of nieuwe vrienden maken) lost de pijn op en leert je brein snappen dat je je niet meer hoeft af te weren. Hierdoor zul je daarna in staat zijn te doen wat er nodig is. Je zult zien dat er mogelijkheden zijn. Dat je wel hulp kan vragen, altijd hulp kan vragen. En dat als de een niet van je houdt, dat een ander dat wel doet.
Kortom: Naast dat vrolijkheid niet altijd nodig is (als ik lasagne maak volgens traditioneel recept en daar vier uur mee bezig ben, ben ik eerder geconcentreerd en vervuld dan vrolijk) is het faken van vrolijkheid geen effectieve strategie tot een zinvol en vrolijk leven. Eerst herkennen of het afweer is, dan een en ander omkeren en dan zien dat het leven tamelijk onbelast is lijkt mij een strategie die beter werkt. Zeker op de lange termijn.